Thứ 5, 29/10/2026 9:46 (GMT+7)

ĐỔI MỚI CÔNG TÁC PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT TẠI TRƯỜNG CAO ĐẲNG CẢNH SÁT NHÂN DÂN II - TỪ NHẬN THỨC ĐẾN HÀNH ĐỘNG

1. Đặt vấn đề

Ngày 09/11 hằng năm được xác định là Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, nhằm tôn vinh Hiến pháp, pháp luật, khẳng định vị trí, vai trò và ý nghĩa của pháp luật trong quản lý nhà nước, quản lý xã hội, đồng thời nâng cao ý thức tôn trọng, chấp hành và bảo vệ pháp luật của cán bộ, chiến sĩ và Nhân dân. Việc lựa chọn ngày 09/11 xuất phát từ ý nghĩa lịch sử của ngày 09/11/1946 - Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa thông qua bản Hiến pháp đầu tiên của nước ta. Đây là dấu mốc quan trọng trong lịch sử lập hiến, lập pháp của Việt Nam, thể hiện tư tưởng đề cao Hiến pháp, pháp luật và xây dựng Nhà nước quản lý xã hội bằng pháp luật. Trên cơ sở đó, ngày 09/11 được lựa chọn làm Ngày Pháp luật Việt Nam, chính thức được quy định tại Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2012.

Ngày Pháp luật Việt Nam không chỉ mang ý nghĩa kỷ niệm mà còn là dịp để các cơ quan, tổ chức và mỗi cá nhân nâng cao nhận thức, trách nhiệm trong xây dựng, thi hành và bảo vệ pháp luật; đồng thời đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, góp phần đưa các quy định pháp luật đi vào thực tiễn đời sống. Trong bối cảnh đất nước tiếp tục đẩy mạnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, cải cách hành chính và chuyển đổi số, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cần không ngừng đổi mới về nội dung, phương pháp và hình thức tổ chức, bảo đảm tính thiết thực, hiệu quả, phù hợp với từng đối tượng.

Đối với các cơ sở giáo dục trong Công an nhân dân (CAND), công tác phổ biến, giáo dục pháp luật có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ trang bị kiến thức pháp luật mà còn góp phần hình thành bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, ý thức tổ chức kỷ luật và tinh thần trách nhiệm cho người học. Với chức năng đào tạo nguồn nhân lực cho lực lượng CAND, Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II cần tiếp tục đẩy mạnh các hoạt động hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam gắn với nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và rèn luyện học viên; chú trọng kết hợp giữa trang bị kiến thức với vận dụng thực tiễn, giữa giáo dục nhận thức với hình thành hành vi tự giác chấp hành pháp luật. Qua đó, góp phần xây dựng môi trường giáo dục kỷ cương, trách nhiệm, nâng cao chất lượng đào tạo và bồi dưỡng những học viên có kiến thức, năng lực, ý thức tôn trọng và nghiêm túc thực hiện pháp luật, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ bảo đảm an ninh, trật tự trong tình hình mới.

2. Nội dung

2.1. Vai trò của công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong giáo dục, đào tạo Công an nhân dân

Pháp luật là công cụ quan trọng để Nhà nước quản lý xã hội, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, duy trì trật tự, kỷ cương và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của đất nước. Việc hiểu biết, tôn trọng và chấp hành pháp luật không chỉ là quyền, nghĩa vụ của mỗi công dân mà còn là yêu cầu quan trọng đối với cán bộ, chiến sĩ CAND - những người trực tiếp thực hiện nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân.

Trong các cơ sở giáo dục CAND, phổ biến, giáo dục pháp luật giữ vai trò quan trọng trong việc hình thành nhận thức chính trị, ý thức pháp luật, tác phong công tác và tinh thần trách nhiệm của học viên. Thông qua quá trình học tập, nghiên cứu và vận dụng kiến thức pháp luật, học viên từng bước hiểu rõ quyền hạn, nghĩa vụ, trách nhiệm của bản thân; nâng cao khả năng nhận diện, phân tích và xử lý các tình huống thực tiễn trên cơ sở quy định của pháp luật.

Đối với Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cần được gắn kết chặt chẽ với hoạt động giảng dạy, quản lý, giáo dục và rèn luyện học viên. Nội dung pháp luật không chỉ được tiếp cận trong các môn học mà còn cần được củng cố thông qua việc chấp hành điều lệnh CAND, nội quy nhà trường, quy chế học tập, sinh hoạt và các hoạt động tập thể. Thực tiễn cho thấy, hiệu quả giáo dục pháp luật không thể chỉ được đánh giá bằng khả năng ghi nhớ quy định hoặc kết quả kiểm tra, đánh giá mà quan trọng hơn là khả năng vận dụng kiến thức vào thực tế và sự chuyển biến trong hành vi. Khi mỗi học viên biết tự giác chấp hành kỷ luật, ứng xử đúng mực, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của người khác, chủ động phòng ngừa vi phạm thì công tác phổ biến, giáo dục pháp luật mới thực sự phát huy ý nghĩa. Vì vậy, đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cần được xác định là yêu cầu thường xuyên, góp phần xây dựng môi trường giáo dục nghiêm túc, lành mạnh và nâng cao chất lượng đào tạo cán bộ CAND.

2.2. Đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật tại Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II

Trong bối cảnh đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo gắn với đẩy mạnh chuyển đổi số, Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II đã chú trọng đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật; kết hợp giữa trang bị kiến thức với giáo dục ý thức trách nhiệm, rèn luyện bản lĩnh chính trị, đạo đức, lối sống và tác phong của người chiến sĩ CAND.

Một là, gắn giáo dục pháp luật với nhiệm vụ đào tạo và rèn luyện học viên

Công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại Nhà trường được triển khai theo hướng thiết thực, có trọng tâm, gắn với nhiệm vụ đào tạo và yêu cầu thực tiễn công tác bảo đảm an ninh, trật tự. Nội dung tuyên truyền tập trung vào các quy định pháp luật liên quan trực tiếp đến nhiệm vụ của lực lượng CAND, quyền và nghĩa vụ của công dân, trách nhiệm của cán bộ, chiến sĩ trong học tập, công tác và đời sống. Bên cạnh việc trang bị kiến thức pháp luật cơ bản, Nhà trường chú trọng liên hệ thực tiễn, giúp học viên hiểu rõ ý nghĩa, mục đích và yêu cầu áp dụng của từng quy định. Những tình huống liên quan đến chấp hành điều lệnh, kỷ luật, thực hiện nhiệm vụ, xử lý vi phạm và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân được lồng ghép phù hợp trong giảng dạy, trao đổi và sinh hoạt tập thể. Qua đó, học viên từng bước nâng cao khả năng nhận diện vấn đề pháp lý, phân tích hậu quả của hành vi và hình thành ý thức chủ động phòng ngừa vi phạm.

Cùng với hoạt động giảng dạy, Nhà trường chú trọng tổ chức các hội thi, cuộc thi tìm hiểu pháp luật, nghiệp vụ và truyền thống lực lượng CAND nhằm tạo môi trường học tập tích cực, khuyến khích học viên chủ động nghiên cứu, vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Tiêu biểu là Hội thi Olympic Pháp luật lần thứ VI năm 2026; Hội thi tìm hiểu truyền thống và xây dựng lực lượng CAND; Hội thi tay nghề Kỹ thuật hình sự lần thứ I năm 2026; Cuộc thi “Tìm hiểu công tác nghiệp vụ cơ bản của lực lượng Cảnh sát nhân dân” lần thứ IX năm 2025…

Đặc biệt, thông qua các hoạt động thực tế chính trị - xã hội tại địa phương, giáo viên và học viên Nhà trường đã tổ chức nhiều buổi tuyên truyền về phòng, chống bạo lực và ma túy học đường, phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng và các vấn đề pháp luật gắn với đời sống. Các khoa chuyên ngành thường xuyên phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương, cơ quan, trường học tổ chức báo cáo thực tế, tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật và nâng cao nhận thức về bảo đảm an ninh, trật tự.

Việc kết hợp giữa học tập trên lớp với hoạt động thực tế đã góp phần làm phong phú nội dung giáo dục pháp luật, giúp học viên hiểu rõ hơn trách nhiệm của người chiến sĩ CAND đối với cộng đồng, đồng thời nâng cao khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn công tác sau khi tốt nghiệp.

Tuyên truyền về phòng, chống bạo lực và xâm hại trẻ em thông qua hoạt động thực tế chính trị - xã hội tại địa phương

Hai là, đa dạng hóa hình thức tuyên truyền, nâng cao tính tương tác

Nhà trường triển khai nhiều hình thức tuyên truyền thông qua hội nghị, sinh hoạt chính trị, sinh hoạt lớp, tọa đàm, cuộc thi tìm hiểu pháp luật, hoạt động ngoại khóa và các chương trình hướng về cộng đồng. Nội dung tuyên truyền được lựa chọn phù hợp với từng nhóm đối tượng, bảo đảm ngắn gọn, dễ hiểu, thiết thực và gắn với những vấn đề được cán bộ, giáo viên, học viên quan tâm.

Trong năm học 2025 - 2026, Nhà trường đã tổ chức Hội nghị báo cáo chuyên đề “Kỷ niệm 80 năm Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam và 80 năm Ngày truyền thống lực lượng CAND”; Hội nghị quán triệt, tuyên truyền và triển khai thực hiện công tác bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp cho toàn thể học viên; Hội nghị thông tin thời sự và tuyên truyền, phổ biến pháp luật quý IV/2025 và quý I/2026. Nhà trường cũng tổ chức Hội nghị phổ biến, quán triệt, tập huấn chuyên sâu các luật, pháp lệnh liên quan đến an ninh, trật tự được Quốc hội khóa XIV, Kỳ họp thứ 10 và Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua cho khối học viên. Đồng thời, tổ chức các hoạt động lấy ý kiến góp ý đối với các dự án luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo, trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10, khóa XV năm 2025; hội nghị phổ biến, quán triệt, tập huấn chuyên sâu các luật, pháp lệnh liên quan đến an ninh, trật tự được thông qua tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV và các tọa đàm khoa học góp ý xây dựng pháp luật… Các hoạt động trên góp phần giúp cán bộ, giáo viên, học viên cập nhật những vấn đề pháp luật mới, nâng cao nhận thức về yêu cầu hoàn thiện hệ thống pháp luật, đồng thời phát huy tinh thần chủ động nghiên cứu, trao đổi và đóng góp ý kiến vào quá trình xây dựng, thực thi pháp luật.

Cùng với hoạt động của các đơn vị chuyên môn, các tổ chức đoàn thể trong Nhà trường đã phát huy vai trò trong tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, đưa nội dung này đến gần hơn với học viên và các đối tượng trong cộng đồng. Trong năm học 2025 - 2026, Đoàn Thanh niên Nhà trường đã tổ chức 12 buổi tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật với hơn 1.678 lượt người tham dự tại các trường học, nhà tình thương và trung tâm bảo trợ xã hội trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Hội Phụ nữ tổ chức cho hội viên tham gia các hoạt động thực tế, báo cáo chuyên đề “Kỹ năng sống”, “Phòng ngừa bạo lực học đường và bắt cóc trẻ em” cho hơn 5.000 học sinh các trường trung học cơ sở, trung học phổ thông tại tỉnh Tây Ninh và Thành phố Hồ Chí Minh. Công đoàn tiếp tục phối hợp với các đơn vị, tổ chức đoàn thể quần chúng tuyên truyền các quy định pháp luật liên quan trực tiếp đến đoàn viên, người lao động, như Bộ luật Lao động, Luật Công đoàn, Luật Bảo hiểm xã hội, Luật An toàn, vệ sinh lao động, Luật Công an nhân dân và Luật An ninh mạng.

Những kết quả trên cho thấy công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại Nhà trường không chỉ được thực hiện thông qua hoạt động đào tạo chính khóa mà còn được mở rộng bằng các chương trình tuyên truyền, giáo dục và hoạt động xã hội. Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức pháp luật trong Nhà trường, đồng thời lan tỏa ý thức chấp hành pháp luật đến cộng đồng.

Đồng chí Đại tá Bùi Nghi Lâm - Phó Hiệu trưởng Nhà trường định hướng nội dung tọa đàm lấy ý kiến góp ý đối với các dự án luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 2 năm 2026

Ba là, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong phổ biến, giáo dục pháp luật

Trong bối cảnh chuyển đổi số, việc ứng dụng công nghệ thông tin và các nền tảng số là giải pháp quan trọng nhằm đổi mới nội dung, phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật tại Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II. Theo đó, Nhà trường cần tăng cường khai thác các nguồn học liệu điện tử, văn bản pháp luật chính thức và công cụ hỗ trợ học tập, tạo điều kiện để cán bộ, giáo viên, học viên chủ động nghiên cứu, cập nhật kiến thức pháp luật, gắn lý luận với thực tiễn học tập và công tác.

Trên cơ sở đó, cần chú trọng xây dựng, khai thác kho học liệu số phục vụ phổ biến, giáo dục pháp luật, trong đó tích hợp văn bản pháp luật, tình huống thực tiễn, câu hỏi trắc nghiệm, bài kiểm tra trực tuyến, video tuyên truyền và hướng dẫn tra cứu pháp luật. Quá trình xây dựng, khai thác học liệu phải bảo đảm tính khoa học, chính xác, thuận tiện và thường xuyên cập nhật theo quy định pháp luật hiện hành. Đồng thời, chú trọng hướng dẫn người học kỹ năng tìm kiếm, kiểm chứng nguồn tin, nhận diện thông tin sai lệch, nhất là trên không gian mạng.

Đáng chú ý, ngày 08/10/2026, Nhà trường tổ chức tọa đàm khoa học “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong phổ biến, giáo dục pháp luật tại Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II”, với 22 ý kiến tham luận, tập trung đề xuất về 04 nhóm giải pháp chiến lược đó là: Tái cấu trúc chuyên mục phổ biến giáo dục pháp luật, phát triển các sản phẩm truyền thông số đa dạng (Infographic, Video ngắn, Podcast); thử nghiệm trợ lý ảo AI Chatbot giải đáp pháp luật 24/7 và tổ chức Hội thi Olympic pháp luật trực tuyến; số hóa toàn bộ kho tài liệu phổ biến giáo dục pháp luật dùng chung, đẩy mạnh khai thác Tủ sách pháp luật điện tử và Bộ pháp điển; nâng cao kỹ năng giảng dạy số cho giáo viên và đẩy mạnh truyền thông chính sách các dự án luật do Bộ Công an chủ trì soạn thảo.

Bên cạnh đó, trong năm học 2025 - 2026, Đoàn Thanh niên đã tổ chức các chuyên đề nhận diện và phòng, chống tin giả trên không gian mạng cho học viên, góp phần nâng cao kỹ năng nhận biết, kiểm chứng thông tin và ý thức trách nhiệm khi tham gia mạng xã hội. Qua đó, việc ứng dụng công nghệ số trong phổ biến, giáo dục pháp luật từng bước gắn với nâng cao năng lực tự học, tự nghiên cứu, khả năng tiếp cận và xử lý thông tin pháp luật của cán bộ, giáo viên, học viên, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục, đào tạo và nhiệm vụ công tác trong tình hình mới.

Đoàn Thanh niên Nhà trường xuất sắc giành giải Ba và 02 giải Chuyên đề tại Vòng chung kết Hội thi “Tuổi trẻ chung tay phòng, chống mua bán người” năm 2026

2.3. Phát huy trách nhiệm của cán bộ, giáo viên và học viên, nâng cao hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong tình hình mới

Đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi tạo được chuyển biến tích cực trong nhận thức, thái độ và hành vi của mỗi cá nhân. Vì vậy, Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II chú trọng phát huy trách nhiệm của cán bộ, giáo viên và học viên trong học tập, tìm hiểu và chấp hành pháp luật, góp phần xây dựng môi trường giáo dục chính quy, kỷ cương, trách nhiệm.

Đối với cán bộ, cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, tính gương mẫu trong chấp hành Hiến pháp, pháp luật, điều lệnh CAND và các quy định của đơn vị; chủ động cập nhật kiến thức pháp luật, tăng cường hướng dẫn, kiểm tra và kịp thời giải đáp những vấn đề phát sinh trong quá trình quản lý, giáo dục học viên. Đối với giáo viên, cần phát huy vai trò trong trang bị kiến thức, định hướng nhận thức và hình thành ý thức pháp luật cho học viên; kết hợp truyền đạt kiến thức với giáo dục đạo đức nghề nghiệp, tinh thần trách nhiệm và khả năng vận dụng pháp luật vào thực tiễn. Sự gương mẫu của cán bộ, giáo viên trong chấp hành quy định và thực hiện nhiệm vụ là yếu tố quan trọng góp phần hình thành nhân cách, tác phong của người học viên CAND.

Đối với học viên, cần xác định học tập, tìm hiểu và chấp hành pháp luật là nhiệm vụ thường xuyên, gắn liền với quá trình học tập, rèn luyện để trở thành người cán bộ CAND. Mỗi học viên cần chủ động nghiên cứu các quy định liên quan đến học tập, sinh hoạt, điều lệnh và kỷ luật; nghiêm túc thực hiện nội quy Nhà trường, nâng cao ý thức tự quản, tự rèn luyện và chịu trách nhiệm về hành vi của bản thân.

Đặc biệt, trong môi trường số, cán bộ, giáo viên và học viên cần nâng cao khả năng nhận diện, kiểm chứng thông tin; có trách nhiệm với nội dung đăng tải, chia sẻ và bình luận trên mạng xã hội; không phát tán thông tin sai sự thật, không xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân, không làm lộ thông tin thuộc phạm vi bí mật công tác. Việc sử dụng mạng xã hội đúng quy định không chỉ thể hiện ý thức chấp hành pháp luật mà còn góp phần giữ gìn hình ảnh người chiến sĩ CAND, xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và yêu cầu ngày càng cao đối với công tác giáo dục, đào tạo trong CAND, Nhà trường cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật theo hướng thiết thực, hiệu quả; gắn kiến thức pháp luật với thực tiễn học tập, rèn luyện và yêu cầu công tác của lực lượng. Đồng thời, phát huy vai trò của các khoa giảng dạy, đội ngũ giáo viên và các tổ chức đoàn thể trong tổ chức hội thi, tọa đàm, sinh hoạt chuyên đề, hoạt động thực tế và chương trình tuyên truyền hướng về cộng đồng; chú trọng cập nhật các quy định pháp luật mới, nâng cao kỹ năng tra cứu, nhận diện và kiểm chứng thông tin trong môi trường số.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng và khai thác hiệu quả kho học liệu số phục vụ phổ biến, giáo dục pháp luật; tăng cường phối hợp giữa giảng dạy, quản lý, giáo dục và rèn luyện, bảo đảm nội dung tuyên truyền phù hợp với từng đối tượng. Việc đánh giá hiệu quả công tác phổ biến, giáo dục pháp luật cần gắn với kết quả tiếp thu kiến thức, khả năng vận dụng vào thực tiễn và sự chuyển biến trong ý thức chấp hành của mỗi cá nhân, qua đó nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

3. Kết luận

Đổi mới công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II là yêu cầu thiết thực, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật và chất lượng giáo dục, đào tạo học viên. Hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam 09/11, mỗi cán bộ, giáo viên và học viên cần chủ động học tập, tìm hiểu, nghiêm túc thực hiện các quy định pháp luật, gắn nhận thức với hành động cụ thể trong công tác, học tập và sinh hoạt. Qua đó, góp phần xây dựng môi trường giáo dục kỷ cương, trách nhiệm, lan tỏa văn hóa pháp luật và nâng cao chất lượng đào tạo cán bộ CAND trong tình hình mới./.

Vũ Thanh - K.LLCT&KHXHNV