Thứ 5, 4/6/2026 17:17 (GMT+7)

PHÁT TRIỂN TƯ DUY AN NINH TOÀN DIỆN TRONG NGHỊ QUYẾT ĐẠI HỘI LẦN THỨ XIV CỦA ĐẢNG VÀ YÊU CẦU BẢO VỆ NỀN TẢNG TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

Trong bối cảnh thế giới đang trải qua thời kỳ thay đổi có tính thời đại với những biến động sâu rộng, những mâu thuẫn và rủi ro đan xen phức tạp, cùng với sự phát triển thần tốc của khoa học công nghệ, đặc biệt là cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, cộng đồng quốc tế nói chung và Việt Nam nói riêng đang phải đối mặt với những thách thức an ninh lớn nhất kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai, trong đó các thế lực thù địch, phản động ngày càng gia tăng hoạt động chống phá trên mặt trận tư tưởng, lợi dụng không gian mạng, mạng xã hội và các công cụ số để xuyên tạc, phủ nhận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, kích động tự diễn biến, tự chuyển hóa trong nội bộ, làm suy yếu niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa. Trước thực tiễn đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không còn là nhiệm vụ thuần túy thuộc phạm vi lý luận hay công tác tuyên giáo đơn thuần mà đã trở thành yêu cầu sống còn, nhiệm vụ chiến lược, thường xuyên, trọng yếu, cốt lõi, lâu dài, kiên trì của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị.

Trong khi đó, các văn kiện Đại hội Đảng, nhất là Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII và lần thứ XIV, đã có những bước phát triển đột phá về tư duy an ninh, chính thức xác lập quan điểm an ninh toàn diện, đặt an ninh xuyên suốt mọi lĩnh vực phát triển đất nước, mở rộng phạm vi an ninh quốc gia từ an ninh truyền thống sang an ninh phi truyền thống, trong đó an ninh văn hóa tư tưởng được xác định là đặc biệt quan trọng nhằm tạo thống nhất cao về tư tưởng trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân. Tuy nhiên, trong thực tiễn triển khai, nhận thức về mối liên hệ biện chứng giữa tư duy an ninh toàn diện và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở một số cơ quan, địa phương chưa thực sự sâu sắc, đồng bộ, còn có xu hướng coi công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng là trách nhiệm riêng của ngành tuyên giáo, lực lượng an ninh, chưa gắn chặt với yêu cầu bảo vệ an ninh mạng, an ninh dữ liệu, an ninh con người và chưa đáp ứng kịp thời yêu cầu đổi mới nội dung, phương thức bảo vệ nền tảng tư tưởng trong kỷ nguyên số. Một bộ phận cán bộ, đảng viên, nhân dân, nhất là thanh niên, chưa thực sự vững vàng về lập trường, quan điểm chính trị, dễ bị tác động bởi các luồng tư tưởng dị hệ, thông tin sai lệch, tin giả trên không gian mạng. Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng ở một số nơi còn hình thức, giáo điều, thiếu sức thuyết phục, chưa bám sát thực tiễn, chưa ứng dụng hiệu quả công nghệ số, trong khi các thế lực thù địch ngày càng sử dụng tinh vi các công cụ số để tấn công, xuyên tạc, chống phá.

II. NỘI DUNG

1. Quá trình hình thành và phát triển tư duy an ninh toàn diện qua các kỳ Đại hội Đảng

Tư duy an ninh toàn diện của Đảng ta không phải là khái niệm xuất hiện đột ngột mà là kết quả của quá trình tổng kết thực tiễn lâu dài, kế thừa và phát triển những nhận thức về bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa qua các thời kỳ cách mạng, đồng thời tiếp thu có chọn lọc những kinh nghiệm quốc tế về an ninh quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa và cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Đảng ta lần đầu khẳng định một cách có hệ thống rằng an ninh quốc gia Việt Nam trong thời kỳ mới là an ninh toàn diện, bao gồm cả an ninh truyền thống và an ninh phi truyền thống, với phương châm an ninh chủ động và toàn diện xuyên suốt trong toàn bộ văn kiện về bảo vệ an ninh quốc gia. Nghị quyết Đại hội XIII xác định nhiệm vụ bảo đảm quốc phòng, an ninh là trọng yếu, thường xuyên, đồng thời đặt ra yêu cầu kiên quyết, kiên trì bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa, giữ vững an ninh chính trị, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, an ninh con người, an ninh kinh tế, an ninh mạng, chủ động ngăn ngừa các nguy cơ chiến tranh, xung đột từ sớm, từ xa, phát hiện sớm và xử lý kịp thời những yếu tố bất lợi, nhất là những yếu tố nguy cơ gây đột biến.

So với Đại hội XIII, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV đã có bước phát triển đột phá, mang tính bước ngoặt về tư duy an ninh khi lần đầu tiên chính thức xác lập quan điểm an ninh toàn diện và đặt an ninh xuyên suốt mọi lĩnh vực phát triển đất nước. Điểm mới nổi bật nhất nằm ở chỗ an ninh toàn diện được hiểu là sự tự chủ về chiến lược, lấy phát triển cao về chính trị, kinh tế, văn hóa, y tế, giáo dục, khoa học, công nghệ, môi trường, con người và đối ngoại làm động lực duy trì sự ổn định đất nước trong kỷ nguyên mới, đồng thời khẳng định giữ vững môi trường hòa bình, ổn định là điều kiện tiên quyết để phát triển đất nước. Nghị quyết Đại hội XIV còn có bước phát triển lý luận quan trọng khi lần đầu tiên đưa thành tố phát triển lên trước ổn định trong công thức lấy phát triển để ổn định, ổn định để phát triển nhanh, bền vững, thể hiện quan điểm rằng phát triển chính là giải pháp căn cơ, gốc rễ để bảo đảm an ninh bền vững, còn giữ vững an ninh là một trong những động lực quan trọng cho phát triển. Sự phát triển này không hề làm giảm vai trò của công tác tư tưởng, chính trị mà ngược lại đặt ra yêu cầu cao hơn về thống nhất ý chí, thống nhất hành động trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, bởi khi đất nước càng phát triển thì thách thức đối với an ninh càng lớn, yêu cầu bảo vệ an ninh, củng cố ý thức hệ càng cao, và các thế lực thù địch, phản động càng triệt để lợi dụng những tư duy mới, những quyết sách đột phá để tiến hành hoạt động chống phá.

2. Nội dung và bản chất của tư duy an ninh toàn diện trong Nghị quyết Đại hội Đảng

Tư duy an ninh toàn diện thể hiện sự mở rộng sâu sắc về phạm vi, đối tượng và phương thức bảo vệ an ninh quốc gia so với nhận thức truyền thống chủ yếu tập trung vào an ninh biên giới, lãnh thổ. Theo Nghị quyết Đại hội XIV, an ninh quốc gia trong giai đoạn mới không chỉ là an ninh biên giới, lãnh thổ mà còn bao gồm an ninh chế độ, an ninh cầm quyền, an ninh văn hóa tư tưởng, an ninh kinh tế, an ninh tài chính, an ninh dữ liệu, an ninh môi trường, an ninh năng lượng, an ninh nguồn nước, an ninh lương thực, an ninh con người, an ninh số, an ninh hạt nhân, an ninh truyền dẫn, cáp quang, an ninh vệ tinh và an ninh không gian kinh tế tầm thấp, tạo thành một hệ thống an ninh đa tầng, đa chiều, liên thông với nhau. Trong tổng thể đó, an ninh chế độ và an ninh cầm quyền được xác định là trọng yếu, nhằm bảo vệ sự lãnh đạo và vai trò cầm quyền của Đảng Cộng sản, chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm việc thực hiện đúng đắn, thành công các chủ trương, mục tiêu chiến lược của Đảng, với yêu cầu cao hơn về bảo vệ đội ngũ cán bộ cấp chiến lược.

Đặc biệt quan trọng, an ninh văn hóa tư tưởng được Nghị quyết Đại hội XIV xác định là đặc biệt quan trọng nhằm tạo thống nhất cao về tư tưởng trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, quyết tâm hành động thực hiện các chủ trương chiến lược của Đảng. Như vậy, trong cấu trúc an ninh toàn diện, an ninh văn hóa tư tưởng không đứng riêng lẻ, tách rời khỏi các lĩnh vực an ninh khác mà gắn bó mật thiết với an ninh chế độ, an ninh cầm quyền, đồng thời có mối liên hệ sâu sắc với an ninh mạng, an ninh dữ liệu được xác định là trung tâm, là điều kiện tiên quyết để duy trì sức mạnh và sự tồn tại của quốc gia trong kỷ nguyên số. Tư duy an ninh toàn diện còn thể hiện qua khái niệm tự chủ chiến lược về an ninh, với năm trụ cột then chốt gồm chủ động nhận diện, ngăn ngừa, đẩy lùi từ sớm, từ xa các nguy cơ, rủi ro an ninh, chủ động chuẩn bị nguồn lực quốc gia, nâng cao khả năng huy động, đáp ứng yêu cầu trong mọi tình huống quốc phòng, an ninh, xây dựng và củng cố năng lực tự chủ, tự cường về công nghệ, nhân lực chất lượng cao trong bảo đảm an ninh, tạo đột phá về phát triển công nghiệp an ninh tự lực, tự chủ, tự cường, lưỡng dụng, hiện đại, và chăm lo xây dựng thế trận lòng dân, mở rộng đối ngoại an ninh cân bằng, linh hoạt.

Bên cạnh năm trụ cột, Nghị quyết Đại hội XIV còn phát triển tư duy về bảo vệ an ninh quốc gia theo bốn phương diện an ninh chủ động, an ninh bao trùm, an ninh kiến tạo và kỷ luật thực thi, tạo thành hệ phương pháp luận mới cho công tác bảo vệ an ninh trong kỷ nguyên phát triển mới. Tinh thần an ninh chủ động được nhấn mạnh trên nhiều định hướng lớn, từ chủ động nghiên cứu, đánh giá, dự báo đúng tình hình, xử lý kịp thời các tình huống về quốc phòng, an ninh đến phòng thủ chủ động, trong đó mọi thách thức, nguy cơ an ninh mạng, an ninh dữ liệu phải được nhận diện và hóa giải từ sớm, từ xa. Tư duy an ninh bao trùm xuất phát từ quan điểm phát triển bền vững và tự chủ chiến lược phải đặt trong tổng thể nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa, từ cơ sở, từ nơi xuất phát. Tư duy an ninh kiến tạo khẳng định công tác bảo vệ an ninh, trật tự trong kỷ nguyên mới không chỉ là bảo vệ, phục vụ mà phải kiến tạo phát triển, tạo động lực trực tiếp và thuận lợi cao nhất cho phát triển đất nước, chủ động nhận diện, tranh thủ tối đa thời cơ, biến thách thức thành cơ hội. Còn kỷ luật thực thi nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả thực thi pháp luật, bảo vệ chủ quyền quốc gia, xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng dân chủ chống phá Đảng, Nhà nước, làm mất ổn định chính trị, xã hội, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

3. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong bối cảnh tình hình mới

Nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam là hệ thống lý luận khoa học cách mạng và thống nhất, bao gồm chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, Cương lĩnh chính trị, đường lối, chủ trương của Đảng, là kim chỉ nam soi đường cho sự nghiệp cách mạng Việt Nam. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là nhiệm vụ có ý nghĩa sống còn đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, là yêu cầu chiến lược, thường xuyên, trọng yếu, cốt lõi, lâu dài, kiên trì của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị. Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22 tháng 10 năm 2018 của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới đã xác định rõ năm nội hàm của bảo vệ nền tảng tư tưởng, gồm bảo vệ Đảng, bảo vệ Cương lĩnh chính trị, đường lối lãnh đạo của Đảng, bảo vệ Nhân dân, Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, bảo vệ công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc, giữ gìn môi trường hòa bình, ổn định và phát triển. Sau năm năm triển khai Nghị quyết 35, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 89-KL/TW ngày 25 tháng 7 năm 2024 nhằm tiếp tục thực hiện, bổ sung, phát triển nhiều nội dung quan trọng, trong đó nhấn mạnh gắn nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng với chức năng, nhiệm vụ cụ thể của từng cơ quan, đơn vị, địa phương và chức trách, nhiệm vụ của từng cán bộ, đảng viên, đồng thời yêu cầu kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, lấy xây để chống, xây dựng thế trận lòng dân trên cơ sở phối hợp, hiệp đồng giữa các tổ chức, lực lượng.

Trong bối cảnh kỷ nguyên số và cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, không gian mạng đã trở thành đấu trường then chốt của cuộc chiến tranh nhận thức, nơi các thế lực thù địch, phản động gia tăng hoạt động chống phá nền tảng tư tưởng của Đảng bằng những thủ đoạn tinh vi, đa dạng, lợi dụng sự phát triển của internet, mạng xã hội, trí tuệ nhân tạo, công nghệ số để xuyên tạc, phủ nhận chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, kích động tự diễn biến, tự chuyển hóa trong nội bộ, chia rẽ tình đoàn kết dân tộc, làm suy yếu niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ. Phương thức truyền bá tư tưởng, thông tin và quan điểm chính trị đã có những thay đổi sâu sắc, thông tin lan truyền với tốc độ chóng mặt, phạm vi toàn cầu, khó kiểm soát, dễ tạo ra những dư luận xã hội tiêu cực, những hiện tượng lệch chuẩn giá trị, suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lối sống, nhất là ở một bộ phận thanh niên, trí thức, cán bộ, đảng viên chưa vững vàng về lập trường, quan điểm chính trị. Trước thực tiễn đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không thể chỉ dừng lại ở phương thức truyền thống mà phải đổi mới toàn diện nội dung, phương thức, gắn với thực hiện Chiến lược công tác chính trị, tư tưởng trong bối cảnh chuyển đổi số, xây dựng thế trận thông tin liên hoàn, lấy tích cực đẩy lùi tiêu cực, góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh.

4. Mối liên hệ biện chứng giữa tư duy an ninh toàn diện và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Mối liên hệ giữa tư duy an ninh toàn diện và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mang tính biện chứng sâu sắc, thể hiện ở cả phương diện bản thể luận và phương diện nhận thức luận. Trên phương diện bản thể luận, an ninh tư tưởng, an ninh văn hóa tư tưởng là thành phần cấu thành không thể tách rời trong hệ thống an ninh toàn diện, đồng thời bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng chính là nhiệm vụ trọng tâm, then chốt trong công tác bảo đảm an ninh chế độ, an ninh cầm quyền. Khi nền tảng tư tưởng bị xuyên tạc, suy yếu thì sự thống nhất ý chí, thống nhất hành động trong Đảng và xã hội bị phân hóa, niềm tin xã hội bị lung lay, ổn định chính trị, tư tưởng bị đe dọa, từ đó tạo điều kiện cho các thế lực thù địch can thiệp sâu vào các lĩnh vực an ninh kinh tế, an ninh mạng, an ninh dữ liệu và an ninh con người. Ngược lại, khi tư duy an ninh toàn diện được thấm nhuần trong mọi cấp, mọi ngành thì công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng không còn là trách nhiệm riêng của ngành tuyên giáo, lực lượng an ninh mà trở thành nhiệm vụ của toàn hệ thống chính trị, của từng cơ quan, đơn vị, địa phương và từng cán bộ, đảng viên, công dân.

Trên phương diện nhận thức luận, tư duy an ninh toàn diện cung cấp phương pháp luận khoa học để nhìn nhận, đánh giá và xử lý các thách thức đối với nền tảng tư tưởng của Đảng một cách toàn diện, có hệ thống, tránh tư duy phiến diện, hẹp hòi, máy móc. Thay vì coi đấu tranh tư tưởng chỉ là cuộc đối đầu lý luận thuần túy trên không gian báo chí, xuất bản, giảng dạy, tư duy an ninh toàn diện yêu cầu nhận diện rằng chiến tranh nhận thức trong kỷ nguyên số diễn ra đồng thời trên nhiều mặt trận, từ không gian mạng, không gian văn hóa, không gian kinh tế đến không gian đối ngoại, với sự tham gia của nhiều chủ thể, từ các tổ chức chính trị, lực lượng chuyên trách đến các tổ chức xã hội, trí thức, nhà khoa học, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng mạng. Do đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng phải được triển khai theo phương châm chủ động từ sớm, từ xa, kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, giữa tuyên truyền, bảo vệ và đấu tranh, giữa công tác lý luận và công tác thực tiễn, giữa biện pháp chính trị, tư tưởng với biện pháp pháp lý, kỹ thuật, công nghệ.

Nghị quyết Đại hội XIV còn xác định đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, quan liêu, tiêu cực, tự diễn biến, tự chuyển hóa là một trong những quan điểm chỉ đạo, khẳng định lập trường chính trị rõ ràng, nhất quán của Đảng. Mối liên hệ này có ý nghĩa then chốt đối với bảo vệ nền tảng tư tưởng, bởi nếu trong nội bộ Đảng xuất hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống thì chính những biểu hiện tiêu cực đó sẽ bị các thế lực thù địch lợi dụng, thổi phồng, xuyên tạc để hạ thấp uy tín của Đảng, làm suy yếu niềm tin của nhân dân, tạo ra những kẽ hở nguy hiểm trên mặt trận tư tưởng. Vì vậy, xây dựng, chỉnh đốn Đảng toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ chính là biện pháp gốc rễ, căn bản nhất để bảo vệ nền tảng tư tưởng, tạo nên hệ miễn dịch nhận thức vững chắc từ bên trong, làm cho mọi âm mưu, thủ đoạn chống phá của kẻ thù trở nên vô hiệu.

5. Những thách thức nổi bật đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng bảo vệ nền tảng tư tưởng trong tư duy an ninh toàn diện

Thứ nhất, sự gia tăng của chiến tranh thông tin, chiến tranh tâm lý, chiến tranh nhận thức trên không gian mạng với sự hỗ trợ của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, deepfake, thuật toán gợi ý nội dung đã làm thay đổi căn bản cục diện đấu tranh tư tưởng, khiến việc phân biệt thông tin chính thống với thông tin sai lệch, tin giả trở nên khó khăn hơn đối với một bộ phận công chúng, nhất là người trẻ.

Thứ hai, xu hướng toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế sâu rộng tạo ra cơ hội phát triển to lớn nhưng đồng thời cũng mở ra nhiều kênh, nhiều con đường để các luồng tư tưởng dị hệ, các quan điểm sai trái, thù địch xâm nhập, lôi kéo, tác động lên nhận thức, lối sống, hệ giá trị của một bộ phận cán bộ, đảng viên, nhân dân, đặc biệt là những người thiếu bản lĩnh chính trị, thiếu kiến thức lý luận nền tảng.

Thứ ba, một số tồn tại, yếu kém trong công tác xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, trong công tác giáo dục chính trị, tư tưởng ở một số nơi còn hình thức, giáo điều, thiếu sức thuyết phục, chưa bám sát thực tiễn, chưa đáp ứng yêu cầu của đối tượng trong kỷ nguyên số, tạo ra khoảng trống cho các quan điểm lệch lạc xâm nhập.

Thứ tư, công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng ở một số cơ quan, địa phương chưa thực sự được coi trọng như nhiệm vụ thường xuyên, then chốt, còn có xu hướng giao phó cho riêng ngành tuyên giáo, lực lượng an ninh, chưa phát huy đúng mức vai trò của các tổ chức chính trị, xã hội, của cộng đồng trí thức, của người dân trong xây dựng thế trận lòng dân.

Thứ năm, năng lực làm chủ công nghệ, công nghệ lõi trong lĩnh vực an ninh mạng, an ninh dữ liệu, quản trị không gian mạng của ta so với yêu cầu thực tiễn vẫn còn những hạn chế nhất định, trong khi các thế lực thù địch ngày càng sử dụng tinh vi các công cụ số để tấn công, xuyên tạc, chống phá.

Những thách thức nêu trên đòi hỏi phải nhận thức đầy đủ rằng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tư duy an ninh toàn diện không chỉ là bảo vệ thuần túy về mặt lý luận mà còn là bảo vệ lòng tin xã hội, bảo vệ thể chế, bảo vệ không gian mạng, bảo vệ dữ liệu, bảo vệ các mạch máu kinh tế và các lợi ích phát triển chiến lược của đất nước. Đây là nhiệm vụ chiến lược thường xuyên, trọng yếu, cốt lõi, lâu dài, kiên trì, đòi hỏi sự tham gia chủ động, tích cực, có trách nhiệm của mọi cấp, mọi ngành, mọi lĩnh vực, mọi tầng lớp nhân dân.

6. Phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân trong bảo vệ nền tảng tư tưởng theo tinh thần an ninh toàn diện

Một trong những bài học quan trọng từ các Nghị quyết Đại hội Đảng về an ninh toàn diện là phải coi trọng xây dựng thế trận lòng dân, thế trận an ninh nhân dân, thế trận quốc phòng toàn dân gắn kết chặt chẽ với nhau, tạo thành sức mạnh tổng hợp bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Thế trận lòng dân vững thì quốc phòng, an ninh vững, và trong lĩnh vực tư tưởng, thế trận lòng dân chính là sự đồng thuận, niềm tin, ý chí đoàn kết của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước, con đường xã hội chủ nghĩa, là sự sẵn sàng đồng hành, ủng hộ, tham gia tích cực vào công cuộc bảo vệ nền tảng tư tưởng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Để xây dựng thế trận lòng dân trên mặt trận tư tưởng, cần phát huy vai trò của các tổ chức chính trị, xã hội, của đội ngũ trí thức, nhà khoa học, văn hóa, nghệ thuật, báo chí, giáo dục trong việc tuyên truyền, giáo dục, cổ vũ các giá trị tốt đẹp của dân tộc, của chế độ, đồng thời vạch trần, bác bỏ kịp thời, thuyết phục các quan điểm lệch lạc, sai trái.

Đồng thời, cần tăng cường giáo dục truyền thống yêu nước, chủ nghĩa anh hùng cách mạng cho thế hệ trẻ, phát huy vai trò của cựu công an nhân dân, cựu chiến binh, người có uy tín trong cộng đồng trong việc giáo dục, rèn luyện lý tưởng, niềm tin, đạo đức cách mạng cho thanh thiếu niên, học sinh, sinh viên, cán bộ trẻ. Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng trong nhà trường, trong quân đội, trong các cơ quan, đơn vị cần gắn liền với giáo dục lịch sử, văn hóa, đạo đức, pháp luật, kỹ năng số, kỹ năng nhận diện, phản ứng với thông tin sai lệch, tin giả, tạo nên thế hệ công dân Việt Nam có lập trường, có bản lĩnh, có tri thức, có trách nhiệm, sẵn sàng đứng lên bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo vệ Tổ quốc trong mọi hoàn cảnh.

Việc kết hợp chặt chẽ, hiệu quả giữa quốc phòng, an ninh với phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và đối ngoại để phát huy sức mạnh mềm Việt Nam, góp phần tạo thế và lực mới cho đất nước theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV cũng có ý nghĩa trực tiếp đối với bảo vệ nền tảng tư tưởng, bởi khi đất nước phát triển bền vững, đời sống nhân dân được cải thiện, vị thế, uy tín quốc tế được nâng cao thì chính những thành tựu thực tiễn đó trở thành bằng chứng thuyết phục nhất, sức mạnh lý luận sống động nhất để bác bỏ mọi luận điệu xuyên tạc, phủ nhận con đường xã hội chủ nghĩa, phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng. Phát triển kinh tế gắn với bảo đảm an ninh tư tưởng, phát triển văn hóa gắn với bảo vệ bản sắc, giá trị dân tộc, phát triển khoa học công nghệ gắn với làm chủ công nghệ, bảo vệ an ninh mạng, an ninh dữ liệu, phát triển đối ngoại gắn với đấu tranh bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc trên mặt trận tư tưởng, lý luận quốc tế, đó chính là biểu hiện cụ thể của tư duy an ninh toàn diện trong thực tiễn công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

III. KẾT LUẬN

Phát triển tư duy an ninh toàn diện trong các Nghị quyết Đại hội Đảng, nhất là Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII và lần thứ XIV, thể hiện sự phát triển sâu sắc, toàn diện về nhận thức lý luận và tầm nhìn chiến lược của Đảng ta trong công tác bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa trong bối cảnh tình hình thế giới và trong nước có nhiều biến động phức tạp. Tư duy an ninh toàn diện không chỉ mở rộng phạm vi an ninh quốc gia mà còn xác lập vị trí đặc biệt quan trọng của an ninh văn hóa tư tưởng, đặt bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng vào trung tâm nhiệm vụ bảo vệ an ninh chế độ, an ninh cầm quyền, gắn liền với bảo vệ an ninh mạng, an ninh dữ liệu, an ninh con người và các lĩnh vực an ninh mới nổi khác. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới đòi hỏi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân phải nâng cao nhận thức, bản lĩnh, trách nhiệm, thực hiện triệt để phương châm lấy phát triển để ổn định, ổn định để phát triển nhanh, bền vững, triển khai đồng bộ, hiệu quả các giải pháp về tư tưởng, chính trị, tổ chức, nhân sự, thể chế, công nghệ, kết hợp chặt chẽ giữa xây và chống, giữa tuyên truyền, bảo vệ và đấu tranh, xây dựng thế trận lòng dân, thế trận thông tin liên hoàn vững chắc, góp phần giữ vững niềm tin, ổn định chính trị, tư tưởng, bảo đảm sự phát triển bền vững, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội của đất nước ta, thực hiện thắng lợi các mục tiêu chiến lược mà Đại hội XIV của Đảng đã xác định./.

Hồng Hà Sỉl - K.CSGT

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Bộ Chính trị (2018), Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới, Hà Nội.

2. Bộ Chính trị (2024), Kết luận số 89-KL/TW ngày 25/7/2024 về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới, Hà Nội.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.

4. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.

5. Lương Tam Quang (2026), Nhận thức, tư duy mới về an ninh trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, chuyên đề truyền đạt tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triết và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV, Báo điện tử VOV, truy cập ngày 01/6/2026, tại https://vov.vn/chinh-tri/nhan-thuc-tu-duy-moi-ve-an-ninh-trong-nghi-quyet-dai-hoi-xiv-cua-dang-post1267537.vov